สนข. ผุดไอเดีย สร้างแบบจำลอง และจัดทำแผนบริหารจัดการรับมือกับสถานการณ์ภัยพิบัติเพื่อลดผลกระทบต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืน

สนข. ผุดไอเดีย สร้างแบบจำลอง และจัดทำแผนบริหารจัดการรับมือกับสถานการณ์ภัยพิบัติเพื่อลดผลกระทบต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืน

          นายวิทยา ยาม่วง รองปลัดกระทรวงคมนาคม หัวหน้ากลุ่มภารกิจการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านทางหลวง เป็นประธานเปิดการสัมมนาแนะนำโครงการศึกษาจัดทำกรอบการดำเนินงานและแผนบริหารจัดการภัยพิบัติ เพื่อลดผลกระทบต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืน เมื่อวันที่ 25 สิงหาคม 2568 ณ ห้อง Siam Hall ชั้น 6 โรงแรมอีสติน แกรนด์ พญาไท โดยมี นายจิรโรจน์ ศุกลรัตน์ รองผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร เป็นผู้กล่าวรายงาน นางชุตินธร มั่นคง ผู้อำนวยการสำนักแผนความปลอดภัย และนายพรชัย พัฒนาพงษ์สถิต หัวหน้ากลุ่มบริหารความมั่นคงด้านการขนส่ง ร่วมให้การต้อนรับ มีผู้เข้าร่วมการสัมมนาประกอบด้วยผู้แทนหน่วยงานในสังกัดกระทรวงคมนาคม และผู้แทนจากหน่วยงานอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง อาทิ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม สำนักงบประมาณ สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กรมโยธาธิการและผังเมือง กรมอุตุนิยมวิทยา กรมทรัพยากรน้ำชลประทาน กรมทรัพยากรธรณี สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำ (องค์การมหาชน) ศูนย์วิจัยแผ่นดินไหวแห่งชาติ สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน)

          นายวิทยาฯ กล่าวว่า ปัญหาภาวะโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อทั้งภาคเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม โดยในช่วงระยะเวลากว่า 30 ปีที่ผ่านมา ทั่วโลกประสบกับภัยพิบัติที่สำคัญ (Major Disasters) ได้แก่ อุทกภัย ดินโคลนถล่ม และแผ่นดินไหว ซึ่งส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อภาคการเกษตร คมนาคม อุตสาหกรรม การท่องเที่ยว ตลอดจนชีวิตความเป็นอยู่และทรัพย์สินของประชาชนเป็นจำนวนมูลค่ามหาศาล อุณหภูมิของโลกที่มีแนวโน้มที่จะสูงขึ้นทุกปี ทำให้ในอนาคตไม่สามารถหลีกเลี่ยงการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่อาจจะทวีความรุนแรงมากขึ้น กระทรวงคมนาคม ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการเตรียมความพร้อมของภาคคมนาคม ในการรับมือสถานการณ์ภัยพิบัติที่มีความรุนแรงเพิ่มขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ดังนั้น สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.) ได้นำเสนอแนวทางการศึกษาและการดำเนินงานเพื่อจัดทำแผนบริหารจัดการภัยพิบัติและแบบจำลองเพื่อเตรียมความพร้อมของภาคคมนาคม ในการรับมือกับสถานการณ์ภัยพิบัติที่มีความรุนแรงเพิ่มขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ รวมไปถึงบริหารจัดการและลดผลกระทบจากภัยพิบัติทั้งอุทกภัย แผ่นดินไหว และดินโคลนถล่ม ที่ส่งผลต่อโครงสร้างพื้นฐานคมนาคม ซึ่งถือเป็นเส้นเลือดที่สำคัญของภาคอุตสาหกรรม การท่องเที่ยว เกษตรกรรม ตลอดจนชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน สามารถลดความสูญเสีย ทั้งชีวิตและทรัพย์สินของพี่น้องประชาชน และช่วยประหยัดงบประมาณในระยะยาวได้

          นายจิรโรจน์ฯ กล่าวเพิ่มเติมว่า ผลผลิตที่สำคัญในการศึกษาจัดทำกรอบการดำเนินงานและแผนบริหารจัดการภัยพิบัติเพื่อลดผลกระทบต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืน ประกอบด้วย
          1) การจัดทำแผนที่ความเสี่ยงภัยพิบัติที่สำคัญต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมทั้งประเทศ ที่จะแสดงบริเวณพื้นที่เสี่ยงอุทกภัย ดินโคลนถล่ม และแผ่นดินไหวบนโครงข่ายคมนาคมของกระทรวงคมนาคม
          2) การจัดทำกรอบการดำเนินงานและแผนปฏิบัติการป้องกันและลดผลกระทบจากภัยพิบัติที่สำคัญต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคม ให้สามารถวิเคราะห์สถานการณ์ของภัยพิบัติที่เกิดขึ้นประเมินจุดเสี่ยง ระดับความรุนแรง ประเภทของภัย ความล่อแหลม ความเปราะบางและศักยภาพเพื่อให้ทราบถึงความพร้อมในการรับมือผลกระทบจากภัยพิบัติที่อาจเกิดขึ้นกับโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมในอนาคต
          3) การจัดทำระบบบริหารจัดการข้อมูลภัยพิบัติที่สำคัญต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมสำหรับการวางแผน ที่สามารถระบุพิกัดของโครงข่ายคมนาคม ทั้งทางถนน ทางราง ทางน้ำ และทางอากาศ ที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดภัยพิบัติแต่ละประเภท
          4) การจัดทำแบบจำลองการลดผลกระทบจากภัยพิบัติที่สำคัญต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืน โดยการสร้างแบบจำลองการเกิดอุทกภัย (Flood Simulation) ในโครงข่ายคมนาคมที่ครอบคลุมทั้ง 22 ลุ่มน้ำของประเทศไทย รวมทั้งกำหนดพื้นที่นำร่อง (Pilot Areas) เพื่อสำรวจวิเคราะห์มูลค่าความสูญเสีย (Losses) ความเสียหาย (Damages) งบประมาณ กิจกรรม แผนงาน/โครงการ และระยะเวลาที่ใช้ในการฟื้นฟูบูรณะโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมที่ได้รับผลกระทบการเกิดอุทกภัย และจัดทำเป็นข้อเสนอแนวทางการลดผลกระทบ
          5) การจัดทำรูปแบบแนะนำที่เหมาะสม แนวทางแก้ไขที่นำไปสู่การปฏิบัติได้จริงบนโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืนรวมถึงการวิเคราะห์ความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ที่คำนึงถึงงบประมาณในการลงทุนความปลอดภัยในการเดินทางและการขนส่งสินค้าตลอดวัฏจักรวงจรชีวิต (Life Cycle Cost Analysis) เพื่อเปรียบเทียบความเหมาะสมในการลงทุนโครงสร้างที่มั่นคงแข็งแรงกว่าเดิม บนโครงข่ายของกระทรวงคมนาคม

          นายจิรโรจน์ฯ กล่าวตอนท้ายว่า การจัดสัมมนาครั้งนี้ จัดขึ้นเพื่อแนะนำโครงการ รวมทั้งระดมสมองและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นของผู้เข้าร่วมสัมมนา เพื่อนำไปประกอบการพิจารณาจัดทำกรอบการดำเนินงาน และแผนบริหารจัดการภัยพิบัติเพื่อลดผลกระทบต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมอย่างยั่งยืนอันจะส่งผลให้โครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมของหน่วยงานในสังกัดกระทรวงคมนาคมมีความมั่นคงแข็งแรงสามารถรับมือกับภัยพิบัติที่สำคัญ (อุทกภัย แผ่นดินไหว และดินโคลนถล่ม) ได้ดียิ่งขึ้น ตลอดจนมีระบบบริหารจัดการภัยพิบัติที่มีประสิทธิภาพต่อไป